5 دلیل یکسره شدن کمپرسور باد + راه حل
مشکل یکسره شدن کمپرسور باد یا خاموش نشدن آن حتی بعد از رسیدن به فشار قطع (Cut-out Pressure) یکی از مشکلات رایج کمپرسور است که قصد داریم در این مقاله و ویدیو آن را بطور کامل برطرف کنیم. در ادامه، ۵ علت اصلی این مشکل و روش رفع هرکدام را بررسی میکنیم.
ابتدا نوع خرابی را تشخیص دهید
قبل از هر اقدامی، ابتدا مشخص کنید کمپرسور شما در کدام حالت قرار دارد؛ زیرا علت این دو حالت کاملاً متفاوت است.
الگو اول (Pattern A): کمپرسور کار میکند اما به فشار قطع نمیرسد.
فشار داخل مخزن بهآرامی افزایش پیدا میکند یا قبل از رسیدن به فشار قطع متوقف میشود. موتور همچنان روشن است، اما مخزن هرگز آنقدر پر نمیشود که کمپرسور خاموش شود. این حالت معمولاً نشاندهنده وجود مشکل در پمپ یا نشتی شدید هوا است.
الگو دوم (Pattern B): کمپرسور به فشار قطع میرسد اما موتور خاموش نمیشود.
فشارسنج حداکثر فشار مجاز دستگاه را نشان میدهد، حتی ممکن است شیر اطمینان نیز شروع به تخلیه هوا کند، اما موتور همچنان روشن میماند. در این حالت تقریباً همیشه پرشر سوئیچ (Pressure Switch) خراب شده است.
قبل از انجام هرگونه تعمیر، ابتدا مشخص کنید دستگاه در کدام حالت قرار دارد؛ زیرا راهحل این دو مشکل کاملاً متفاوت است.
| علت | علائم خرابی | روش عیبیابی | راهحل پیشنهادی |
|---|---|---|---|
| خرابی پرشر سوئیچ | کمپرسور به فشار Cut-out میرسد اما خاموش نمیشود. ممکن است شیر اطمینان نیز هوا را تخلیه کند. | خروجی پرشر سوئیچ را با مولتیمتر (ولتاژ AC) بررسی کنید. اگر پس از رسیدن به فشار قطع همچنان برق به موتور میرسد، کنتاکتهای پرشر سوئیچ گیر کردهاند. | ابتدا پرشر سوئیچ را ریست کنید. اگر مشکل برطرف نشد، پرشر سوئیچ را تعویض کنید. هنگام خرید، فشار Cut-in و Cut-out مدل جدید باید با نمونه اصلی یکسان باشد. |
| نشتی شدید هوا | کمپرسور دائماً کار میکند اما هرگز به فشار نهایی نمیرسد و فشار مخزن سریع افت میکند. | مخزن را کاملاً پر کنید. اگر فشار ظرف یک دقیقه حدود ۱ تا ۲ بار (۲۰ تا ۳۰ PSI) کاهش یافت، تمام اتصالات، شیلنگ، شیر تخلیه و شیر اطمینان را با کف صابون بررسی کنید. | شیر تخلیه، شیلنگ، اتصالات یا شیر اطمینان معیوب را تعویض یا آببندی کنید. |
| فرسودگی رینگ پیستون یا سوپاپ ورودی | پر شدن مخزن نسبت به گذشته زمان بیشتری میبرد، فشار قبل از Cut-out متوقف میشود و ممکن است هوای خروجی روغنی باشد. | زمان پر شدن مخزن از ۰ تا ۱۰۰ PSI را اندازه بگیرید و با مقدار استاندارد کارخانه مقایسه کنید. | در صورت نیاز، رینگ پیستون یا سوپاپ ورودی را تعویض کنید. قبل از تعمیر، هزینه آن را با ارزش کمپرسور مقایسه کنید. |
| شل شدن یا پارگی تسمه | صدای جیغ هنگام استارت، شل بودن تسمه، خارج شدن تسمه از پولی یا نچرخیدن پمپ. | برق دستگاه را قطع کنید. تسمه را از نظر ترک، پارگی، ساییدگی و میزان کشش بررسی کنید. اگر لقی آن بیش از ۱۳ میلیمتر باشد، تسمه شل است. | تسمه را تنظیم یا در صورت فرسودگی تعویض کنید. |
| ظرفیت پایین کمپرسور | کمپرسور سالم است اما تقریباً بدون توقف کار میکند. | ظرفیت تولید هوا (CFM) را با میزان مصرف تجهیزات مقایسه کنید. | از کمپرسور با ظرفیت بالاتر استفاده کنید یا یک مخزن ذخیره هوای اضافی به سیستم اضافه کنید. |
هشدار ایمنی: اگر شیر اطمینان هوا را تخلیه میکند
اگر کمپرسور به فشار قطع رسیده، اما همچنان روشن است و صدای خروج هوا از شیر اطمینان را بهطور مداوم میشنوید، فوراً دستگاه را خاموش کنید.
شیر اطمینان آخرین سیستم محافظتی مخزن در برابر افزایش بیش از حد فشار است. استاندارد OSHA 29 CFR 1910.169 نیز وجود یک شیر اطمینان سالم روی مخازن هوای فشرده را الزامی کرده است.
اگر شیر اطمینان مرتباً عمل میکند، یعنی وظیفه خود را انجام میدهد؛ اما این قطعه برای جایگزین شدن با پرشر سوئیچ طراحی نشده است. عملکرد مکرر شیر اطمینان باعث ساییدگی نشیمنگاه آن شده و به مرور فشار عملکرد آن تغییر میکند.
بنابراین ابتدا مخزن را تخلیه کرده و سپس پرشر سوئیچ را تعمیر یا تعویض کنید.
علت اول: خرابی پرشر سوئیچ
این رایجترین علت زمانی است که کمپرسور به فشار موردنظر میرسد اما خاموش نمیشود.
پرشر سوئیچ فشار داخل مخزن را کنترل میکند و وقتی فشار به مقدار تعیینشده (Cut-out) رسید، برق موتور را قطع میکند.
اگر کنتاکتهای داخلی آن به هم جوش بخورند، در حالت بسته گیر کنند یا فنر داخلی تنظیم خود را از دست بدهد، مدار هرگز قطع نمیشود و موتور بدون توجه به فشار مخزن به کار خود ادامه میدهد.
روش عیبیابی:
در حالی که کمپرسور روشن است و فشار مخزن از فشار قطع بالاتر رفته، با استفاده از مولتیمتر (در حالت اندازهگیری ولتاژ AC)، ولتاژ خروجی پرشر سوئیچ به سمت موتور را اندازه بگیرید.
اگر پس از رسیدن به فشار قطع همچنان برق به موتور ارسال میشود، کنتاکتهای پرشر سوئیچ گیر کردهاند.
نحوه ریست کردن پرشر سوئیچ:
- مخزن را کاملاً تا صفر PSI تخلیه کنید.
- روی بدنه پرشر سوئیچ، اهرم یا دکمه ریست را پیدا کنید.
- آن را روی حالت OFF قرار داده و سپس دوباره روی AUTO بگذارید.
- کمپرسور را با مخزن خالی روشن کنید.
اگر این بار کمپرسور تا فشار قطع کار کرد و خاموش شد، مشکل ناشی از قفل شدن پرشر سوئیچ بوده است. اما اگر همچنان خاموش نشد، باید پرشر سوئیچ تعویض شود.
هزینه تعویض:
برای بیشتر کمپرسورهای پیستونی، قیمت پرشر سوئیچ معمولاً بین ۱۵ تا ۴۵ دلار است. (با قیمت دلار روز محاسبه کنید)
هنگام خرید، حتماً فشار وصل (Cut-in) و فشار قطع (Cut-out) مدل جدید با نمونه اصلی یکسان باشد.
علت دوم: نشتی شدید هوا
اگر نشتی هوا زیاد باشد، پمپ هرگز نمیتواند فشار مخزن را به مقدار لازم برساند.
در نتیجه کمپرسور دائماً کار میکند، زیرا هوایی که تولید میشود، همزمان از سیستم خارج میشود.
این مشکل با نشتیهای جزئی که باعث روشن و خاموش شدن مکرر کمپرسور میشوند تفاوت دارد.
موارد رایج عبارتاند از:
- باز ماندن شیر تخلیه
- خرابی شیر تخلیه
- پارگی شیلنگ
- خرابی اتصالات
- نشتی مداوم شیر اطمینان
روش عیبیابی:
کمپرسور را تا پر شدن کامل مخزن روشن کنید، سپس آن را خاموش کنید.
به فشارسنج نگاه کنید. اگر فشار ظرف یک دقیقه بین 1 تا 2 Bar (۲۰ تا ۳۰ PSI) افت کند، احتمالاً نشتی بزرگی وجود دارد.
تمام اتصالات، شیلنگها، شیر تخلیه و شیر اطمینان را با کف صابون بررسی کنید. هر جا حباب تشکیل شود، محل نشتی همانجاست. یکی از رایجترین مواردی که معمولاً نادیده گرفته میشود، بسته نشدن کامل شیر تخلیه مخزن است.
روش رفع:
قطعه معیوب را تعویض کنید. قیمت شیر تخلیه معمولاً بین ۵ تا ۱۵ دلار است.
اگر شیر اطمینان نشتی دائمی دارد، باید تعویض شود و با تعمیر دستی قابل رفع نیست.
علت سوم: فرسودگی سوپاپ ورودی یا رینگ پیستون
اگر پمپ دیگر نتواند هوا را بهخوبی متراکم کند، کمپرسور دائماً کار میکند اما هرگز به فشار قطع نمیرسد.
فرسودگی سوپاپ ورودی یا رینگ پیستون باعث کاهش راندمان حجمی پمپ میشود.
در این شرایط بخشی از هوا از کنار رینگها یا از طریق سوپاپ نشتی کرده و فشار کافی تولید نمیشود.
نشانهها:
- زمان پر شدن مخزن نسبت به گذشته بسیار بیشتر شده است.
- فشار مخزن قبل از فشار قطع متوقف میشود؛ مثلاً روی ۹۰ PSI در حالی که فشار قطع ۱۲۰ PSI است.
- کمپرسور سالها کار کرده یا ساعات کار بالایی دارد.
- خروج هوای روغنی از کمپرسور نیز معمولاً نشانه فرسودگی رینگها است.
روش عیبیابی:
زمان لازم برای پر شدن مخزن از صفر تا ۱۰۰ PSI را اندازه بگیرید. سپس آن را با زمان استاندارد اعلامشده توسط سازنده مقایسه کنید. اگر زمان بسیار بیشتر باشد، پمپ دچار فرسودگی شده است. کیت سوپاپ ورودی برای بیشتر کمپرسورهای پیستونی معمولاً بین ۱۵ تا ۴۰ دلار قیمت دارد.
تعویض رینگ پیستون پیچیدهتر است؛ بنابراین قبل از تعمیر، هزینه آن را با ارزش خود کمپرسور مقایسه کنید.
علت چهارم: شل شدن یا پارگی تسمه (کمپرسورهای تسمهای)
در کمپرسورهای تسمهای، موتور توسط تسمه V شکل، پمپ را به حرکت درمیآورد.
اگر تسمه شل، فرسوده یا پاره شود، موتور همچنان کار میکند اما پمپ با دور مناسب نمیچرخد یا اصلاً نمیچرخد. در نتیجه کمپرسور هرگز به فشار قطع نمیرسد و دائماً روشن میماند.
نشانهها:
- صدای جیغ یا سوت هنگام روشن شدن
- شل بودن تسمه پس از باز کردن محافظ
- خارج شدن تسمه از روی پولی
اگر تسمه کاملاً پاره شده باشد، موتور بدون بار میچرخد اما فشارسنج تقریباً هیچ تغییری نمیکند.
روش عیبیابی:
برق دستگاه را قطع کنید. محافظ تسمه را باز کنید. تسمه را از نظر ترک، ساییدگی یا پارگی بررسی کنید. سپس با فشار انگشت، میزان شل بودن تسمه را در وسط آن اندازه بگیرید. اگر بیش از نیم اینچ (حدود ۱۳ میلیمتر) جابهجا شود، تسمه بیش از حد شل است.
روش رفع:
تعویض تسمه معمولاً یکی از سادهترین تعمیراتی است که خودتان نیز میتوانید انجام دهید.
علت پنجم: کوچک بودن ظرفیت کمپرسور نسبت به مصرف
در این حالت هیچ قطعهای خراب نیست. مشکل اینجاست که میزان مصرف هوا از ظرفیت تولید کمپرسور بیشتر است. در نتیجه کمپرسور دائماً روشن میماند تا بتواند مصرف را جبران کند.
برای مثال، اگر یک کمپرسور پرتابل ۶ گالنی را برای ابزارهایی مانند سنگ انگشتی بادی بزرگ یا سندبلاست صنعتی استفاده کنید، دستگاه تقریباً هیچوقت خاموش نخواهد شد.
راهحل، تعمیر نیست. بلکه باید:
یک مخزن ذخیره هوای اضافی به سیستم اضافه کنید. یا از کمپرسوری با ظرفیت بالاتر استفاده کنید.
کارکرد مداوم هر کمپرسور، بیش از سیکل کاری (Duty Cycle) تعیینشده توسط سازنده، باعث افزایش استهلاک موتور و پمپ میشود؛ حتی اگر دستگاه بهخوبی نگهداری شده باشد.
و در آخر پاسخ به سوال های متداول و احتمالی که برای تان پیش آمده است:
| سؤال | پاسخ |
|---|---|
| چرا کمپرسور باد من دائماً کار میکند؟ | دو علت اصلی عبارتاند از:
ابتدا فشارسنج را بررسی کنید. اگر فشار به مقدار Cut-out رسیده اما موتور خاموش نشده است، احتمالاً پرشر سوئیچ خراب است. اگر فشار قبل از رسیدن به مقدار تنظیمشده متوقف میشود، ابتدا نشتیها و سپس وضعیت پمپ را بررسی کنید. |
| چگونه پرشر سوئیچ کمپرسور را ریست کنم؟ |
اگر دستگاه تا فشار قطع کار کرد و خاموش شد، مشکل برطرف شده است. اما اگر همچنان خاموش نشد یا پس از رسیدن به فشار قطع همچنان برق به موتور ارسال میشود، پرشر سوئیچ باید تعویض شود. |
| آیا خاموش نشدن کمپرسور خطرناک است؟ | بله، کاملاً. زمانی که فشار از مقدار تنظیمشده بالاتر میرود، تنها محافظ مخزن، شیر اطمینان است. هرچند شیر اطمینان یک تجهیز ایمنی ضروری محسوب میشود، اما برای کنترل دائمی فشار طراحی نشده است. عملکرد مداوم آن باعث فرسودگی شده و ممکن است فشار عملکرد آن در طول زمان تغییر کند. اگر شیر اطمینان مرتباً هوا را تخلیه میکند، فوراً کمپرسور را خاموش کرده و پرشر سوئیچ را تعمیر یا تعویض کنید. |
| چرا بعد از خاموش کردن ابزار بادی، کمپرسور همچنان روشن میماند؟ | ابتدا محل اتصال ابزار و کوپلینگهای اتصال سریع را از نظر نشتی بررسی کنید. گاهی اوقات کوپلینگ پس از جدا کردن ابزار کاملاً آببندی نمیشود و هوا بهطور مداوم از آن خارج میشود؛ در نتیجه کمپرسور برای جبران افت فشار، دائماً روشن میماند. همچنین تنظیم رگلاتور را بررسی کنید. اگر فشار تنظیمشده رگلاتور به فشار وصل (Cut-in) نزدیک باشد، کمپرسور به دفعات روشن خواهد شد. اگر در این شرایط کمپرسور تقریباً بدون توقف کار میکند، احتمالاً حجم مخزن برای مصرف شما کافی نیست و افزودن یک مخزن ذخیره هوای اضافی میتواند این مشکل را تا حد زیادی برطرف کند. |
